Vandaag een (heel persoonlijk) eerbetoon aan mijn vader, aan mezelf en aan het kind in mij. Vandaag transformeer je die schaduw in een helend licht.
Vaderdag kent vele gezichten, maar vandaag schrijf ik een ode aan de vader voor wie het vaderschap geen rechte weg was, maar een doolhof vol gemis, onmacht en strijd. Voor de mannen die geen vader zijn, het niet konden worden, of er door de stormen in hun leven simpelweg niet konden zijn. En voor de vaders die wél een kind kregen, maar die er door hun ziekte of verslaving niet voor konden zijn. De vaders die aan de keukentafel zaten, maar wiens gedachten gevangen zaten in een mist die niemand kon verdrijven.
Vaderschap meet je niet alleen in de momenten dat het lukte, maar soms ook in de stille pijn van het mislukken. In de wetenschap dat onder de schaduw van de verslaving, ergens heel diep vanbinnen, nog steeds die vader zat die zijn kind liefhad, maar de sleutel tot de buitenwereld kwijt was.
In het bijzonder is deze ode voor mijn vader die er lijfelijk niet mocht en kon zijn. De vader die te gevaarlijk was om dichtbij te laten, maar systemisch wel mijn vader is en mijn verzorger, mijn bedding en mijn fundament, niet kon zijn. De man die bestond maar er niet kon zijn.
Het is een zwaar paradox van het leven: dat de veiligheid van een kind soms betekent dat een vader moet worden buitengesloten. Niet systemisch, maar wel fysiek. Niet omdat er geen liefde was, maar omdat de storm in zijn hoofd te hard raasde om een veilige haven te kunnen zijn. Soms is het grootste, meest tragische offer van een vader: wegblijven of weghouden, zodat zijn kind heel kan blijven.
Vandaag is ook de dag voor de woorden die na jaren van opnieuw rouwen eindelijk gezegd, of misschien wel geschreeuwd moeten worden. Na zoveel boosheid over zijn onkunde en onvermogen, over zijn destructieve keuzes, en zoveel diep verdriet om zijn onmacht. Om een vader die ik miste, die ik nooit heb gehad en nooit heb gekend. Een vader waarvan ik wist van zijn bestaan maar die er simpelweg niet kon zijn. Een mannelijke figuur die je ziet als zijn dochter, onvoorwaardelijk en vrij lief kan hebben. Die man die ik zo miste. Want een vader ,een mens, kan niet zomaar alleen maar slecht zijn. Dat komt ergens door. Achter de onveiligheid zat een eigen gevecht, een mist die groter was dan hijzelf.
Ik ging jarenlang systemisch op de plek van mijn vader staan. Om hem te verdedigen, te beschermen tegen de buitenwereld, en om te dragen wat hij zelf niet dragen kon. Maar door dat verleden te onderzoeken, en het te leren kennen in mezelf, kon ik die loodzware last het afgelopen jaar neergeleggen.”Het is de zwaarste liefde die er is: houden van een vader die ik niet vast kon houden. Ik leerde te houden van de man die hij had willen zijn, of de man die jij had willen hebben als vader, als de wereld en zijn eigen hoofd milder voor hem waren geweest.”Door de achtergrond van de storm te begrijpen, kwam er ruimte. Ruimte om te huilen, ruimte om te rouwen, en ruimte om te kunnen zijn met wat er is én met alles wat er niet is.Ik eer vandaag de vaders die het gevecht verloren, maar niet de liefde voor hun kind. Ik zie hun onmacht, hun onvervulde wensen en hun complexe nalatenschap. En ik eer de dochters en zonen die opgroeiden in de schaduw van die storm, en die vandaag de moed hebben om met milde, helende ogen naar het verleden te kijken.
